Nghệ An là tỉnh có, tổng diện tích đất có rừng trên 962.000 ha, trong đó: Diện tích có rừng tự nhiên trên 789.000 ha; Diện tích có rừng trồng khoảng 172.000 ha; Độ che phủ rừng: 58,36 %. Trữ lượng lâm sản hiện có khoảng 91,0 triệu m3 gỗ và trên 1,94 tỷ cây tre, mét, song, mây các loại; ngoài ra rừng ở Nghệ An hiện có rất nhiều loại cây dược liệu quý ..

Là địa phương có thế mạnh từ rừng, phát triển trồng rừng gỗ nhỏ sang rừng gỗ lớn hứa hẹn sẽ mang lại hiệu quả, giúp người dân phát triển kinh tế, góp phần bảo vệ môi trường, giúp điều hoà nguồn nước. Sau khi Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định 509/QĐ-TTg ngày 31/3/2021 về thành lập Khu lâm nghiệp ứng dụng công nghệ cao vùng Bắc Trung Bộ, là khu lâm nghiệp công nghệ cao đầu tiên của cả nước, đây là động lực cho tỉnh Nghệ An phát triển về lâm nghiệp thúc đẩy góp phần phát triển kinh tế vùng Bắc Trung Bộ.

Vì vậy, để đạt được giá trị cao tỉnh Nghệ An đã tăng cường từ khâu công tác quản lý nhà nước về giống cây lâm nghiệp, hướng dẫn các đơn vị, cá nhân có điều kiện sản xuất giống cây lâm nghiệp ứng dụng công nghệ cao, đảm bảo chất lượng cung ứng kịp thời, đầy đủ trên địa bàn tỉnh.

Trên cơ sở đó, cần đẩy mạnh xây dựng, phát triển rừng trồng theo hướng quản lý rừng bền vững để nâng cao giá trị. Tổ chức sản xuất lâm nghiệp theo chuỗi sản phẩm từ trồng rừng, thu mua nguyên liệu, chế biến và tiêu thụ sản phẩm. Từ đó, tỉnh Nghệ An đã tập trung nguồn lực triển khai nhiều chương trình hỗ trợ trồng rừng sản xuất theo quy mô tập trung, hình thành các vùng nguyên liệu phục vụ chế biến lâm sản. Trước thực trạng quỹ đất dành cho phát triển lâm nghiệp không thể mở rộng, tỉnh Nghệ An chuyển hướng khuyến khích phát triển trồng rừng gỗ lớn. Đó được xác định là hướng đi mới giải quyết sinh kế, nâng cao đời sống của người dân, góp phần bảo vệ môi trường và chống biến đổi khí hậu.

Phát triển rừng trồng gỗ nhỏ sang rừng gỗ lớn đã mang lại nhiều lợi ích cho người dân, tiết kiệm cây giống, giảm chi phí trồng, chăm sóc mà còn giảm sâu bệnh, hạn chế suy thoái đất và bảo vệ môi trường rừng.

So với việc khai thác rừng trồng khi gỗ nhỏ, lợi nhuận từ rừng để nuôi  cây gỗ lớn cao hơn nhiều lần tùy theo tuổi khai thác và đường kính của cây. Chỉ tính riêng với cây keo, khai thác ở năm thứ 5 – 6 chỉ có thể bán làm dăm gỗ, bóc lấy ván giá trị chỉ đạt khoảng 60 – 80 triệu đồng/ha, thu nhập bình quân từ 10 – 12 triệu đồng/ha/năm. Nhưng với diện tích đó khi chuyển sang thành rừng trồng gỗ lớn, cây từ 10 – 12 năm trồng mới khai thác, cây đều đạt đường kính khoảng 20cm trở lên, sản lượng gỗ đạt từ 200 – 250m3/ha. Lúc này gỗ được bán theo giá gỗ chế biến, gỗ xẻ với giá từ 1,6 – 2,4 triệu đồng/m3, tương đương 350 triệu đồng/ha, lợi nhuận bình quân 20 triệu đồng/năm/ha.

Việc trồng rừng gỗ lớn vừa giảm chi phí so với rừng trồng gỗ nhỏ mà còn hạn chế được việc các doanh nghiệp thu mua ép giá, tạo được vùng nguyên liệu tập trung, đảm bảo nguồn nguyên liệu phục vụ ngành công nghiệp chế biến gỗ, giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra, hạn chế sói mòn đất.

Để nâng cao chất lượng gỗ, tỉnh Nghệ An tập trung vào việc nâng cao năng suất, chất lượng rừng trồng bằng việc chuyển hóa rừng cây gỗ lớn. Trong đó quy định cụ thể với keo lai có quy mô trồng tập trung và cam kết khai thác sau 10 năm tuổi.

Ông Nguyễn Sỹ Bình – Giám đốc HTX dịch vụ tổng hợp Thanh Thủy huyện Thanh Chương, một trong những người tiên phong trong chuyển đổi rừng gỗ nhỏ sang gỗ lớn trên địa bàn tỉnh, năm 2019 có trên 10ha rừng keo 5 tuổi mật độ khoảng 2.200 cây/ha, ông đã tiến hành chuyển hóa rừng từ gỗ nhỏ sang gỗ lớn, sau khi tỉa thưa để lại mật độ khoảng 1.400 cây/ha. Sau 3 năm, hiện nay cây sinh trưởng, phát triển tốt bình quân đường kính bình quân từ 22-27cm, trữ lượng trên 300m3/ha, có giá trị khoảng 350 triệu/ha, ông Bình phấn khởi chia sẻ.

Ông Nguyễn Sỹ Bình bên rừng cây keo 10 tuổi

Có thể thấy, nếu chăm sóc rừng theo đúng quy trình và đặc biệt kéo dài chu kỳ phát triển của cây trên 10 năm, rừng đã mang lại thu nhập ổn định cho người dân, giúp người dân phát triển kinh tế và thêm gắn bó với rừng.

Những cánh rừng gỗ lớn được hình thành từng bước mang lại lợi ích kinh tế cho các hộ gia đình, tạo công ăn việc làm, giúp xóa đói, giảm nghèo cho bà con ở miền núi. Đồng thời, góp phần bảo vệ môi trường, sinh thái, ứng phó biến đổi khí hậu, bảo vệ con người trước thiên tai, bão lũ.

Thời gian qua, với các mục tiêu trong định hướng chiến lược phát triển lâm nghiệp Việt Nam được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 18/2007/QĐ-TTg ngày 05/02/2007; Qua đó tỉnh Nghệ An đã đẩy nhanh tiến độ thực hiện các nội dung đầu tư trong Khu lâm nghiệp Ứng dụng công nghệ cao theo Quyết định số 509/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ; đồng bộ các giải pháp để thực hiện tốt Chỉ thị số 10-CT/TU ngày 05/10/2021 của Ban thương vụ Tỉnh ủy; Kế hoạch số 09/KH-UBND, ngày 7/01/2022 về đẩy mạnh phát triển vùng nguyên liệu rừng trồng thâm canh chất lượng cao gắn với cấp chứng chỉ quản lý rừng bền vững và công nghiệp chế biến lâm sản giai đoạn 2021-2025. Tiếp tục thu hút các nguồn lực đầu tư trong lĩnh vực lâm nghiệp, đặc biệt là lĩnh vực vực chế biến lâm sản./.

                                                                                       Thanh Sơn